Obserwacje Planet Układu Słonecznego

Jak wiadomo planety naszego Układu Słonecznego dzielimy na dolne i górne. Do planet górnych zaliczamy wszystkie planety, w których orbicie zawiera się orbita Ziemi. Czyli są to wszystkie planety oprócz Merkurego i Wenus. Planety górne są najjaśniejsze w okresie swoich opozycji a planety dolne w swojej maksymalnej elongacji. Opozycja planety jest to moment gdy między planetą a Słońcem znajduje się Ziemia. Planeta jest wtedy najjaśniejsza gdyż znajduje się najbliżej Ziemi. Wszystkie planety w momencie swojej opozycji górują na nocnym niebie ok. godziny 00:00. Jeżeli chodzi o widoczność planet górnych, stwierdzić można że gołym okiem widoczne są bez problemu planety Mars, Jowisz i Saturn. Aby dostrzec planetę Uran gołym okiem należy obserwować ją właśnie w chwili gdy znajduje się w opozycji, wtedy planeta będzie ledwie dostrzegalna. Niestety bez wcześniejszego zapoznania się z jej pozycją na niebie odnalezienie jej będzie niemożliwe. Do tego celu najlepiej użyć dobrego programu astronomicznego generującego mapy nieba, polecam program SkyMap, dzięki któremu odnalezienie Urana nie sprawi tobie żadnej trudności. Oczywiście dla większej pewności powinno się Urana obserwować przez przyrządy optyczne (od zwykłej lornetki do profesjonalnych teleskopów). Niestety Neptuna i Plutona z powodu dużego dystansu do Ziemi nie można dostrzec gołym okiem. Aby dostrzec te planety należy posługiwać odpowiednim sprzętem optycznym, którym obserwujemy gwiazdy co najmniej do jasności 10 - 15 mag dla Neptuna i 15 - 20 mag dla Plutona. Zapraszam do działu Cybermoon - Kalendarze , gdzie można odnaleźć kalendarz opozycji planet. Oczywiście namawiam do obserwacji planet (nawet tych widocznych gołym okiem), za pomocą przyrządów optycznych, już przez zwykłą rolnetkę można dostrzec cztery księżyce Jowisza (Io, Ganimedesa, Europę, Callisto) oraz największego księżyca Saturna (Tytana).




Obserwacji planet dolnych - Wenus i Merkurego prowadzimy podczas ich maksymalnej elongacji. Maksymalna elongacja planety jest to moment, kiedy odległość kątowa między planetą a Słońcem jest maksymalna, wtedy widoczna faza planety to pierwsza lub trzecia kwadra i to podczas takiej fazy planety Merkury i Wenus są najjaśniejsze. Elongację dzielimy na wschodnią i zachodnią. Podczas swojej elongacji wschodniej planeta znajduje się na wschód od Słońca, i widoczna jest tuż po jego zachodzie, a podczas swojej elongacji zachodniej planeta znajduje się na zachód od Słońca, i widoczna jest tuż przed jego wschodem. Dlatego planety Wenus i Merkurego określa się mianem gwiazdy wieczornej i porannej lub jutrzenką gdyż widoczne są tylko 2-3 godziny przed wschodem lub po zachodzie Słońca. Planeta Wenus podczas swojej maksymalnej elongacji jest najjaśniejszym ciałem niebieskim widocznym z Ziemi po Słońcu i Księżycu. W tym momencie jest ją bardzo łatwo odszukać - wystarczy odnaleźć najjaśniejszą "gwiazdę" na niebie - będzie to Planeta Wenus. Oczywiście planeta ta jest już bardzo dobrze widoczna nawet 2-3 miesiące przed i po swojej maksymalnej elongacji - wystarczy się tylko dowiedzieć czy szukać ją przed wschodem czy po zachodzie Słońca.
Jeżeli planeta dolna znajduje się w swojej elongacji zachodniej to szukać jej należy przed wschodem Słońca na południowo - wschodniej stronie nieba, a jeżeli planeta znajduje w swojej elongacji wschodniej, szukamy ją po zachodzie Słońca na południowo - zachodniej stronie nieba. Zachęcam do obserwacji faz planet dolnych, które widoczne są już przez zwykłą lornetkę, powiększającą obraz 2 - 4 krotnie. Planety dolne podczas swojej pełni są z Ziemi niewidoczne gdyż znajdują się wtedy za oślepiającym blaskiem Słońca. Planetę dolną można zaobserwować podczas jej nowiu, ale tylko podczas jej tranzytu, czyli podczas przejścia tej planety na tle tarczy Słonecznej, jednak zdarza się to bardzo rzadko np. ostatnie przejścia Wenus miały miejsce w latach (1769, 1874, 1882, 2004), a przyszłe wystąpią w (2012, 2117, 2125) - zachęcam do obserwacji częściowo widocznego z terenu Polski przejścia planety Wenus 06 czerwca 2012 roku. więcej informacji o tym zjawisku można odnaleźć tutaj :
Cybermoon - Kalendarze - przejścia planety Wenus - gdzie jest do ściągnięcia mapka z opisem przejścia planety Wenus, częściowo widocznego z terenu Polski.
Częściej występującym zjawiskiem jest tranzyt Merkurego, które występuje co 3-13 lat, ostatnie przejścia tej planety miały miejsce w latach (1993, 1999, 2003), a najbliższe wystąpią w (2006, 2016, 2019, 2032). Niestety z terenu Polski najbliższe zjawisko przejścia Merkurego będzie widoczne dopiero w 2016 roku. Zapraszam do działu :
Cybermoon - Kalendarze - przejścia planety Merkury - gdzie są informacje o najbliższych przejściach tej planety.